11-11-24
De wielerbaan op IJsselmonde
Ook in Stadionpark zie je ze voorbij racen: wielrenners. Wist je dat IJsselmonde vroeger een heuse wielerbaan had? Ongeveer op de plek aan de Stadionlaan waar nu de twee fietswinkels zitten… toeval of niet? Een duik in de geschiedenis van Stadionpark.
Stadionpark ligt deels in Feijenoord en deels in IJsselmonde en heeft hart voor wat er speelt in de hele omgeving. Een nieuw stuk stad maak je niet zonder je verleden te kennen. Dit keer weer een historisch verhaal van Stichting Streekarchief Eiland IJsselmonde.
Fietsen en boksen
De fiets is uitgevonden in de 19e eeuw en werd daarna al snel steeds populairder, net zoals de fietswedstrijden. Wedstrijden op de weg werden maar mondjesmaat toegestaan, daarom kwam al snel de roep om eigen banen voor de wielersport. De bekendste wielerbaan van Rotterdam opende in 1923 aan de Kralingseweg: de Kralingse wielerbaan, ook wel de Rotterdamse wielerbaan genoemd. Een veelzijdige plek: er werden ook bokswedstrijden gehouden. Bep van Klaveren sleepte hier in 1931 de Europese titel lichtgewicht binnen. Na twaalf jaar werd de baan in 1934 gesloopt, de houten stellage was totaal verrot.
Revolutionaire deklaag
In maart 1937 opende een nieuwe wielerbaan aan de Kreekweg in IJsselmonde met de naam ‘Sportief’, met een officiële wielerwedstrijd van de Federatie van Wielerclubs. De baan was 180 tot 200 meter lang en voorzien van een revolutionaire deklaag volgens Italiaans ontwerp, waardoor er bij regen geen slipgevaar was.
In hetzelfde jaar – 1937 - verrees ook het nieuwe Feyenoordstadion ‘De Kuip’. Hierop doopte de gemeente IJsselmonde de Kreekweg prompt om in Stadionweg. En dat was weer reden om wielerbaan ‘Sportief’ een paar maanden later te veranderen in wielerbaan ‘De Kreek’. Duizelt het je al?
Arme gezinnen
Van maart tot eind oktober waren er wedstrijden op de baan. Zomers werden er benefietwedstrijden gereden, de opbrengst was voor het ‘Rotterdamsch Vacantie-kinderenfeest’. Zo konden kinderen uit arme gezinnen een leuke vakantiedag in Hoek van Holland of Oostvoorne beleven.
Ook op deze wielerbaan kon je naar bokswedstrijden kijken. In de winterstop van 1937/1938 kwam er permanente elektrische verlichting, maar liefst 25 stuks! Verder werd de baan een beetje ingekort, verhoogd en verbreed. Aan belangstelling geen gebrek, al in het eerste wielerseizoen kwam er veel publiek kijken.
Maar helaas… wielerbaan ‘De Kreek’ was geen lang leven beschoren. In december 1940 verschenen de eerste berichten in de krant dat de wielerbaan aan de Stadionweg ‘ten doode is opgeschreven’. De directie wilde verhuizen, dichter bij de tram en trein. De nieuwe baan moest in 1941 klaar zijn. Maar de annexatie van IJsselmonde door Rotterdam en de oorlog gooiden roet in het eten. Ook wilde de gemeente Rotterdam maar één wielerbaan, namelijk die op de Kromme Zandweg waar er ook een was.
In de jaren 1950 en 1960 staan er in oude kranten nog wel berichten over wielerwedstrijden op het circuit Varkenoord, maar dat waren gelegenheidswedstrijden. In 2008 onderzoekt de toenmalige deelgemeente nog of er een baan kan komen op Varkenoord. De afloop is bekend: de wielerbaan op IJsselmonde blijft een vergeten, verre herinnering.
Foto: Collectie Stadsarchief Rotterdam, Ary Groeneveld
