12-01-26

Muzikale wandeling Eiland van Brienenoord
‘Heel bijzonder om de natuur zo te beleven’

Een mistige winterochtend in Stadionpark… een groepje Rotterdamse natuurliefhebbers staat klaar voor de eerste getijdenwandeling over het Eiland van Brienenoord. Een evenement georganiseerd door Stadionpark, onder muzikale begeleiding van Matthijs Lievaart. ‘Veel mensen weten niet dat de zee twee keer per etmaal via de Maas helemaal Rotterdam instroomt.’

‘Heen en weer, op en neer, kijk het water eens stromen.’ Matthijs (avonturier met liefde voor natuur en muziek) speelt op z’n accordeon terwijl hij zingt over de magie van eb en vloed. De wandelaars deinen als vanzelf mee op de klanken. ‘Eb en vloed is eigenlijk een bizar fenomeen’, vertelt Matthijs als hij uitlegt hoe de getijden werken. ‘Tij is de stijging en daling van de zeespiegel en dat heeft weer te maken met zwaartekracht tussen de drie hemellichamen aarde, zon en maan. De aantrekkingskracht van de maan en zon merken we op onze planeet door afnemend water op opkomend water.’

Delta

Het Eiland van Brienenoord is onderdeel van een groter geheel: de Nederlandse delta, een groot gebied waar rivieren zich splitsen in vele zijarmen en uitmonden in zee. In ons land komen zoet water uit de rivieren en zout zeewater bij elkaar. Matthijs: ‘De meeste rivieren stromen in één richting, vanaf de bergen richting zee. Maar de Maas is een getijdenrivier, die stroomt twee keer per dag vanaf zee het land in. Daardoor ontstaat prachtige en bijzondere getijdennatuur, zoals hier bij het eiland: nieuwe planten en dieren die leven op de grens van eb en vloed.’

Oude kronkel

Bij de buitenbocht van de Maas houdt Matthijs weer even stil. ‘De stroomsnelheid is hier met afgaand water heel hoog. Het is een van de oudste, natuurlijke kronkels van de rivier, historisch erfgoed en echt een landschapsmonument. Hoewel de hoofdgeul hier is vastgelegd en vereeuwigd met dijken van steen, blijft het omliggende getijdegebied in beweging. Door de stroming en het aan- en afspoelen van sediment veranderen de geultjes en platen daar voortdurend.’

Flauwe oevers vol leven

Het Eiland van Brienenoord heeft sinds de grote opknapbeurt 1,7 kilometer natuurvriendelijke oevers met ruimte voor de getijdennatuur. Matthijs: ‘De oevers zijn aflopend, flauw, gemaakt. Veel vissoorten hebben dat nodig om te schuilen en te paaien. Het slik, de modderige grond die je goed ziet tijdens eb, zit vol leven en wordt steeds groener. Er groeien algen en grassen op en de scholeksters zoeken er naar korfmossels om te eten. En je kan er zelf lekker struinen.’ Dan pakt Matthijs zijn gitaar en klinkt zijn lied over het water terwijl de deelnemers zachtjes meezingen. Heel even kijken de vier Schotse Hooglanders nieuwsgierig op, grazen dan weer rustig verder.

Op de punt van het eiland is het tijd voor het laatste liedje. ‘Normaal gesproken heb je hier een prachtig uitzicht op de landtong, vogels, eb en vloed en de skyline. Maar nu doen we het met de mysterieuze mist. Het riet is een soort vangnet voor slib, maar helaas ook voor plastic en ander vuil. Gelukkig zijn er ook schoonmaakacties’, vertelt Matthijs.